"Η προστασία προσωπικών δεδομένων σε περίοδο πανδημίας" [Φερενίκη Παναγοπούλου-Κουτνατζή, Επικ. Καθηγήτρια Παντείου Πανεπιστημίου, Δ.Ν. (Humboldt), M.P.H. (Harvard), M.Δ.Ε. (Ε.Κ.Π.Α.)]

Περίληψη: Η νομοθεσία περί προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα προσφέρει ένα ασφαλές νομικό οπλοστάσιο για την αντιμετώπιση δύσκολων καταστάσεων. Εάν στηριχθούμε σε βασικές αρχές επεξεργασίας δεδομένων και σεβαστούμε την αρχή της αναλογικότητας, η προστασία προσωπικών δεδομένων μπορεί να συνυπάρξει αρμονικά με άλλα συγκρουόμενα αγαθά, ακόμα και σε περιόδους κρίσεως.

Κρίνεται, πάντως, ότι η πανδημία μας κάνει να αναστοχασθούμε την ιδέα της επιτηρήσεως, όχι μόνο των κινδύνων που επισείει αλλά και των λύσεων που ενδεχομένως μπορεί να προσφέρει. Στην επιτήρηση αυτή οφείλουμε, ωστόσο, να είμαστε ιδιαιτέρως προσεκτικοί. Η επιδημία μπορεί να αποτελέσει την εφαλτήριο δύναμη για την ανάπτυξη εργαλείων μαζικής επιτηρήσεως των πολιτών, αλλά και να σηματοδοτήσει τη μετάβαση από την επιδερμική στην αέναη και λεπτομερή παρακολούθηση. Εναπόκειται, εν τέλει, σε μας να μην προσδώσουμε στα προσωρινά μέτρα, που δικαιολογούνται απολύτως στη σημερινή περίσταση της παγκόσμιας πανδημίας, το μανδύα της κανονικότητας.

Διαβάστε το κείμενο στο pdf

Προδημοσίευση από το περιοδικό "ΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ"

Πηγή: https://www.constitutionalism.gr/

Διάταξη ΕισΕφΑθ 21-1-20 : ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ. Παραβίαση δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα λόγω χρήσεως καμερών εντός καταστήματος εστίασης

ΕΙΣΑΓΓΕΛΙΑ ΕΦΕΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ

ΔΙΑΤΑΞΗ της 21ης.1.2020

Αφού λάβαμε υπ’ όψη την με αριθμ. […]/16.8.2019 προσφυγή του Ν.Ο. […] κατοίκου Αθηνών […] κατά της με αριθμ. […]/1.7.2019 Διατάξεως του εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών με την οποία απορρίφθηκε, κατ’ άρ. 51 ΚΠΔ, η από 20.5.2019 έγκλησή του σε βάρος των Σ.Π. […] με την ιδιότητα του Προέδρου του Δ.Σ. και Διευθύνοντος Συμβούλου της Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία «[…]», Χ.Π. […] με την ιδιότητα του Αντιπροέδρου της Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία «[…]» και Δ.Κ. […] με την ιδιότητα του υπεύθυνου εστιατορίου-καφενείου με την επωνυμία «…» που βρίσκεται στην Αθήνα και δη στην οδό […] για παράβαση του νόμου περί προσωπικών δεδομένων εκθέτουμε τα ακόλουθα:

Η κρινόμενη προσφυγή είναι: α) εμπρόθεσμη, καθόσον η προσβαλλόμενη διάταξη εκδόθηκε την 1.7.2019 και επιδόθηκε στον εγκαλούντα την 13.8.2019 σύμφωνα με όσα ορίζει το άρ. 52 παρ. 1 ΚΠΔ και ο ως άνω προσφεύγων άσκησε την ως άνω προσφυγή του την 16.8.2019, ήτοι εντός της προθεσμίας 15 ημερών από την επίδοση αυτής, συνοδευομένη με το σχετικό παράβολο των 250 ευρώ υπέρ του ελληνικού δημοσίου, σύμφωνα με όσα προβλέπονται στο άρ. 52 παρ. 2 ΚΠΔ, και β) νομότυπη κατά τα λοιπά, καθόσον ασκήθηκε από τον ίδιο τον προσφεύγοντα, η σχετική δε έκθεση περιέχει τα κατά νόμο στοιχεία, όπως και λόγους προσφυγής. Πέραν αυτών, πρόδηλο είναι το έννομο συμφέρον του προσφεύγοντα προς άσκηση αυτής, αφού επιδιώκει την κίνηση ποινικής διώξεως κατά των ως άνω εγκαλουμένων. Ως εκ τούτου πρέπει η παρούσα προσφυγή να γίνει τυπικά δεκτή και να εξετασθεί κατ’ ουσίαν.

Στην υπό κρίση έγκληση αναφέρεται ότι ο εγκαλών Ν.Ο. παραπέμφθηκε με την αυτόφωρη διαδικασία στο αυτόφωρο Μονομελές Πλημ/κείο Αθηνών για το αδίκημα της κλοπής (άρ. 372 παρ. 1 ΠΚ). Ειδικότερα ο εγκαλών φέρεται την 26.2.2019 να αφαίρεσε από την κατοχή άλλου ξένα ολικά κινητά πράγματα με σκοπό την παράνομη ιδιοποίησή τους και συγκεκριμένα αφού μετέβη στο επί της οδού […] στην Αθήνα κείμενο κατάστημα ζαχαροπλαστείο-εστιατόριο με την επωνυμία «…» στην συνέχεια αφαίρεσε από την εγκαλούσα […] την τσάντα της που βρισκόταν σε ένα μεγάλο τραπέζι στο οποίο κάθονται οι θαμώνες του καταστήματος. Η τσάντα περιείχε ένα κινητό τηλέφωνο, το χρηματικό ποσό των 65 ευρώ και διάφορα προσωπικά της είδη. Ο εγκαλών διατείνεται ότι η ενοχοποίησή του έγινε κατόπιν αξιοποίησης κλειστού κυκλώματος τηλεόρασης που διαθέτει το ως άνω κατάστημα. Ο εγκαλών ισχυρίζεται ότι δεν είχε πρόθεση παράνομης ιδιοποίησης των ως άνω αντικειμένων και επιπλέον αναφέρει ότι με βάση το άρ. 19 παρ. 4 της υπ’ αριθμ. 1/2011 Οδηγίας της Αρχής Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων απαγορεύεται σε κάθε περίπτωση η λειτουργία καμερών σε χώρους εστίασης και αναψυχής. Ως εκ τούτου οι εγκαλούμενοι έχουν τελέσει ποινικό αδίκημα της παράβασης δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.

Στην υπό κρίση Διάταξη του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι «κατά την διάταξη του άρ. 1 Ν. 2472/1997 προστασία του ατόμου από την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που εκδόθηκε σε συμμόρφωση προς την οδηγία 95/46 ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης.10.1995, αντικείμενο του νόμου αυτού είναι η θέσπιση των προϋποθέσεων για την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα προς προστασία των δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών των φυσικών προσώπων και ιδίως της ιδιωτικής ζωής. Στο άρ. 2 του νόμου αυτού ορίζεται ότι για τους σκοπούς του νόμου αυτού νοούνται ως: α) «δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα» κάθε είδους πληροφορίες που αναφέρονται στο υποκείμενο των δεδομένων, β) … γ) … δ) «επεξεργασία» κάθε εργασία ή σειρά εργασιών που πραγματοποιείται από το Δημόσιο ή από νομικό πρόσωπο δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου ή ένωση προσώπων ή φυσικό πρόσωπο με ή χωρίς τη βοήθεια αυτοματοποιημένων μεθόδων και εφαρμόζονται σε δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα, όπως η συλλογή, η καταχώρηση ή οργάνωση, η διατήρηση ή αποθήκευση, η τροποποίηση, η εξαγωγή, η χρήση, η διαβίβαση, η διάδοση ή κάθε άλλης μορφής διάθεση, η συσχέτιση ή ο συνδυασμός, η διασύνδεση, η δέσμευση (κλείδωμα), η διαγραφή, η καταστροφή, ε) (όπως ήδη αντικαταστάθηκε το εδάφιο αυτό με την παρ. 2 του άρ. 18 του Ν. 3471/2006) «αρχείο δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα» (αρχείο) είναι κάθε διαρθρωμένο σύνολο δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, τα οποία είναι προσιτά με γνώμονα συγκεκριμένα κριτήρια, στ) … ζ) υπεύθυνος επεξεργασίας είναι οποιοσδήποτε καθορίζει τον σκοπό και τον τρόπο επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Επιπλέον κατά την παρ. 1 του άρ. 6 του Ν. 2472/1997 «Προστασία ατόμου από την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων», «ο υπεύθυνος επεξεργασίας υποχρεούται να γνωστοποιήσει εγγράφως στην Αρχή τη σύσταση και λειτουργία αρχείου ή την έναρξη της Επεξεργασίας». Σύμφωνα δε με τη διάταξη του άρ. 10 παρ. 1 της απόφασης με αρ. 1/2011 της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού χαρακτήρα, η οποία ρυθμίζει τους όρους και τις προϋποθέσεις της χρήσης συστημάτων βιντεοεπιτήρησης για την προστασία προσώπων και αγαθών, την υποχρέωση γνωστοποίησης έχει και ο υπεύθυνος επεξεργασίας που εγκαθιστά σύστημα βιντεοεπιτήρησης, πριν την έναρξη της επεξεργασίας. Επιπλέον κατά την παρ. 1 του άρ. 22 του ίδιου Νόμου «όποιος παραλείπει να γνωστοποιήσει στην Αρχή, κατά το άρθρο 6 του παρόντος νόμου τη σύσταση και λειτουργία αρχείου ή οποιαδήποτε μεταβολή στους όρους και τις προϋποθέσεις χορηγήσεως της άδειας, που προβλέπεται από την παρ. 3 του άρ. 7 του παρόντος νόμου, τιμωρείται με φυλάκιση έως 3 ετών και χρηματική ποινή τουλάχιστον 1.000.000 δρχ. έως 5.000.000 δρχ.». Ήδη όμως από τις 25.5.2018 έχει τεθεί σε εφαρμογή ο Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, ο οποίος καταργεί τη γενική υποχρέωση γνωστοποίησης της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στις εποπτικές αρχές που προέβλεπε η Οδηγία 95/46/ΕΚ. Παρέχεται δε η εξουσιοδότηση στα κράτη-μέλη, στο πλαίσιο των ειδικότερων εθνικών ρυθμίσεων που επιτρέπεται να εισαχθούν για την εφαρμογή του ΓΚΠΔ, να διατηρήσουν ή να θεσπίσουν περαιτέρω όρους, μεταξύ άλλων και περιορισμούς, μόνον όμως όσον αφορά την επεξεργασία γενετικών δεδομένων, βιομετρικών δεδομένων ή δεδομένων που αφορούν την υγεία. Από τις ανωτέρω διατάξεις του ΓΚΠΔ συνάγεται ότι παρέχεται στον εθνικό νομοθέτη η εξουσία να θεσπίσει ή να διατηρήσει ήδη προβλεπόμενους περαιτέρω όρους για την επεξεργασία των δεδομένων που περιοριστικώς αναφέρονται στην παρ. 4 του άρ. 9 αυτού, στους όρους δε αυτούς μπορεί να περιλαμβάνεται και η υποχρέωση λήψης αδείας από την Αρχή για την επεξεργασία των δεδομένων αυτών. Η ευχέρεια, όμως, αυτή, τόσο για τη θέσπιση νέων όσο και για τη διατήρηση υφισταμένων όρων, πρέπει να ασκηθεί στο πλαίσιο του εισαγόμενου με τον ΓΚΠΔ συστήματος, σύμφωνα με το οποίο δεν προβλέπεται αδειοδότηση για την παραπάνω επεξεργασία (βλ. με αρ. 46/2018 Απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα). Κατά συνέπεια εφόσον, σύμφωνα με τα ανωτέρω, με τις διατάξεις του Κανονισμού καταργήθηκε ήδη από τις 25.5.2018 η γενική υποχρέωση γνωστοποίησης της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στην Αρχή προστασίας Δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, δεν αποτελεί πλέον αξιόποινη πράξη η παράλειψη της γνωστοποίησης στην Αρχή της σύστασης και λειτουργίας αρχείου, που προβλέπεται στην παρ. 1 του άρ. 22 Ν. 2472/1997.

Ο εγκαλών διατείνεται ότι απαγορεύεται εντελώς η λειτουργία καμερών σε χώρους εστίασης και αναψυχής και επομένως δεν μπορεί να δοθεί άδεια από την Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων. Κατά συνέπεια δεν τίθεται θέμα γνωστοποίησης της χρήσης καμερών σε καταστήματα εστίασης στην ως άνω Αρχή.

Επίδομα 800 ευρώ: Δημοσιεύθηκε η απόφαση -Αναλυτικά η διαδικασία (ΦΕΚ)

Στο ΦΕΚ δημοσιεύθηκε η Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) των υπουργών Οικονομικών και Εργασίας για τα «Μέτρα στήριξης εργαζομένων επιχειρήσεων-εργοδοτών του ιδιωτικού τομέα, που έχουν αριθμό μητρώου εργοδότη (ΑΜΕ) στον e- ΕΦΚΑ, των οποίων ή έχει ανασταλεί η επιχειρηματική τους δραστηριότητα, βάσει ΚΑΔ, με εντολή δημόσιας αρχής ή πλήττονται σημαντικά βάσει ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, όπως ορίζονται από το Υπουργείο Οικονομικών, για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων του κορωνοϊού COVID-19».

Με την απόφαση καθορίζεται μεταξύ άλλων η διαδικασία λήψης του επιδόματος των 800 ευρώ.

Α) Συγκεκριμένα, για τη διαδικασία λήψης αποζημίωσης ειδικού σκοπού απαιτείται ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ των οποίων η επιχείρηση έχει αναστείλει τη λειτουργία της:

1. Υπεύθυνη Δήλωση των εργαζομένων για τη λήψη αποζημίωσης ειδικού σκοπού
2. Οι εργαζόμενοι υποβάλλουν υποχρεωτικά υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 (Α’ 75), με τίτλο «Υπεύθυνη Δήλωση Εργαζόμενων με εξαρτημένη εργασία σε Επιχειρήσεις – Εργοδότες των οποίων, είτε η επιχειρηματική δραστηριότητά τους έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής, οπότε οι εργαζόμενοι είναι δικαιούχοι μείωσης μισθώματος κύριας κατοικίας, είτε πλήττονται σημαντικά, βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ,  λόγω των μέτρων αντιμετώπισης της μετάδοσης του κορωνοϊού COVID-19, για τη χορήγηση έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης, ως αποζημίωση ειδικού σκοπού» στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του ειδικού μηχανισμού στήριξης των εργαζομένων (supportemployees.yeka.gr).
3. Στην υπεύθυνη δήλωση συμπεριλαμβάνονται, εκτός των προσωπικών τους στοιχείων και του αριθμού πρωτοκόλλου καταχώρισης της υπεύθυνης δήλωσης του εργοδότη στο ΠΣ «ΕΡΓΑΝΗ», τα οποία αντλούνται αυτόματα από το ΠΣ «ΕΡΓΑΝΗ», και τα στοιχεία του προσωπικού τους τραπεζικού λογαριασμού (ΙΒΑΝ). Επίσης, δηλώνουν και το αν μισθώνουν κύρια κατοικία, καθώς και τα στοιχεία του εκμισθωτή και του μίσθιου ακινήτου, προκειμένου να τύχουν της έκπτωσης της παραγράφου  2 του άρθρου δεύτερου  της από 20/3/2020  ΠΝΠ (Α’ 68).
4. Η ανωτέρω ηλεκτρονική πλατφόρμα τηρείται για το σκοπό αυτό, στη Γενική Διεύθυνση Εργασιακών Σχέσεων, Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία και Ένταξης στην Εργασία της Γενικής Γραμματείας Εργασίας, του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων.
5. Η υποβολή της υπεύθυνης δήλωσης πραγματοποιείται εντός του χρονικού διαστήματος από 1/4/2020 μέχρι και 10/4/2020,  ως εξής :

Την 1/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 1

Την 2/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 2

Την 3/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 3

Την 4/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 4

Την 5/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 5

Την 6/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 6

Την 7/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 7

Την 8/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 8

Την 9/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 9

Την 10/4/2020 όσων εργαζομένων το ΑΦΜ λήγει σε 0.

Το ανωτέρω χρονικό διάστημα  δύναται να παραταθεί.

Β) ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΡΓΟΔΟΤΕΣ, η επιχείρηση των οποίων έχει αναστείλει της λειτουργία της: 

2.  Υπεύθυνη Δήλωση επιχειρήσεων-εργοδοτών για τη λήψη αποζημίωσης ειδικού σκοπού από τους εργαζόμενους

1. Οι επιχειρήσεις – εργοδότες,  των οποίων η  επιχειρηματική τους δραστηριότητα έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής, υποχρεούνται να υποβάλλουν από 24/3/2020 έως και 31/3/2020 υπεύθυνη δήλωση  με τίτλο «Υπεύθυνη Δήλωση Επιχειρήσεων – Εργοδοτών των οποίων η επιχειρηματική δραστηριότητά τους είτε έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής οπότε είναι δικαιούχοι μείωσης μισθώματος επαγγελματικών μισθώσεων, είτε πλήττονται σημαντικά, βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ, λόγω των μέτρων  αντιμετώπισης της μετάδοσης του κορωνοϊού COVID-19» στο Π.Σ. «ΕΡΓΑΝΗ» του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, με την οποία δηλώνουν:

α) την αναστολή της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας με εντολή δημόσιας αρχής βάσει ΚΑΔ, οριζόμενες  από το Υπουργείο Οικονομικών, όπως ισχύουν κάθε φορά,

β) τα στοιχεία του εκμισθωτή και του μίσθιου  ακινήτου, εφόσον έχουν επαγγελματική μίσθωση ακινήτου προς εξυπηρέτηση της επιχειρηματικής δραστηριότητας που έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής,

γ) τους  εργαζόμενους, των οποίων οι συμβάσεις εργασίας τους τελούν σε αναστολή και

δ) τους τυχόν εργαζόμενους των οποίων η σύμβαση εργασίας τους έχει λυθεί από 1/3/2020 έως και 20/3/2020, είτε με καταγγελία, είτε με οικειοθελή αποχώρηση.

2. Οι επιχειρήσεις-εργοδότες υποχρεούνται να γνωστοποιήσουν την ανωτέρω υπεύθυνη δήλωση, εγγράφως ή με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, από 24/3/2020 έως και 31/3/2020 στους εργαζόμενούς τους, δηλώνοντάς τους και τον αριθμό πρωτοκόλλου καταχώρισης της πράξης τους στο ΠΣ «ΕΡΓΑΝΗ».
3. Σε περίπτωση που οι επιχειρήσεις-εργοδότες δεν υποβάλλουν την υπεύθυνη δήλωση της περίπτωσης 1 της παρούσας παραγράφου, κηρύσσονται έκπτωτοι  από την υπαγωγή τους στα μέτρα αναστολής οφειλών δόσεων ή ρυθμίσεων ή διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής και κάθε είδους βεβαιωμένων οφειλών προς το Δημόσιο.

Γ) ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ ΠΟΥ οι επιχειρήσεις στις οποίες παρέχουν υπηρεσίες πλήττονται σημαντικά από τα έκτακτα μέτρα αντιμετώπισης του κορωνοϊού COVID-19, βάσει ΚΑΔ κύριας δραστηριότητας  ή δευτερεύουσας βάσει των ακαθάριστων εσόδων έτους 2018, όπως ορίζονται  από το Υπουργείο Οικονομικών, η Διαδικασία λήψης αποζημίωσης ειδικού  σκοπού, είναι η εξής:

1) Υπεύθυνη Δήλωση των εργαζομένων για τη λήψη αποζημίωσης ειδικού σκοπού

1. Οι εργαζόμενοι υποβάλλουν υποχρεωτικά υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 (Α’ 75), με τίτλο «Υπεύθυνη Δήλωση Εργαζόμενων με εξαρτημένη εργασία σε Επιχειρήσεις – Εργοδότες των οποίων, είτε η επιχειρηματική δραστηριότητά τους έχει ανασταλεί με εντολή δημόσιας αρχής, οπότε οι εργαζόμενοι είναι δικαιούχοι μείωσης μισθώματος κύριας κατοικίας, είτε πλήττονται σημαντικά, βάσει των οριζομένων από το Υπουργείο Οικονομικών ΚΑΔ,  λόγω των μέτρων αντιμετώπισης της μετάδοσης του κορωνοϊού COVID-19, για τη χορήγηση έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης, ως αποζημίωση ειδικού σκοπού» στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του ειδικού μηχανισμού στήριξης των εργαζομένων (supportemployees.yeka.gr).
2. Η υποβολή της υπεύθυνης δήλωσης, μπορεί να γίνει από την 1/4/2020 μέχρι και την 30/4/2020 και σε κάθε περίπτωση, μετά τη γνωστοποίηση σε αυτόν, της αναστολής της σύμβασης εργασίας του.
3. Στην υπεύθυνη δήλωση συμπεριλαμβάνονται, εκτός των προσωπικών τους στοιχείων και του αριθμού πρωτοκόλλου καταχώρισης της υπεύθυνης δήλωσης του εργοδότη στο ΠΣ «ΕΡΓΑΝΗ», τα οποία αντλούνται αυτόματα από το ΠΣ «ΕΡΓΑΝΗ», και τα στοιχεία του προσωπικού τους τραπεζικού λογαριασμού (ΙΒΑΝ).
4. Η ανωτέρω ηλεκτρονική πλατφόρμα τηρείται για τον σκοπό αυτό στη Γενική Διεύθυνση Εργασιακών Σχέσεων, Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία και Ένταξης στην Εργασία, της Γενικής Γραμματείας Εργασίας του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων.

Δέκα ερωτήσεις - απαντήσεις για εργοδότες και εργαζόμενους [με αφορμή τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων του covid-2019]

 

 

1. Τι είναι η "άδεια ειδικού σκοπού" και ποιες οι προϋποθέσεις χορήγησής της;

Η από 11.3.2020 ΠΝΠ θεσπίζει τη δυνατότητα των γονέων εργαζομένων να κάνουν χρήση άδειας ειδικού σκοπού. Η συγκεκριμένη άδεια μπορεί να ληφθεί ‪από 11.3.2020 έως 10.4.2020‬. Δύο είναι οι προϋποθέσεις για τη λήψη της άδειας των εργαζομένων:
(α) οι εργαζόμενοι να είναι γονείς παιδιού/ών που φοιτούν σε σχολικές μονάδες υποχρεωτικής εκπαίδευσης (ή είναι εγγεγραμμένα σε βρεφονηπιακούς/παιδικούς σταθμούς-όχι όμως και στο Λύκειο) ή σε ειδικά σχολεία ή σχολικές μονάδες ειδικής αγωγής ανεξαρτήτως ορίου ηλικίας των συγκεκριμένων παιδιών και
(β) να πληρούν τις νόμιμες προϋποθέσεις για λήψη ετήσιας κανονικής άδειας τουλάχιστον έξι (6) ημερών στην εξαήμερη εργασία και πέντε (5) ημερών στην πενθήμερη (ήτοι να εργάζεται για 3 μήνες, περίπου, στην επιχείρηση).
Το "βάρος" της συγκεκριμένης άδειας διαμοιράζεται τριμερώς (αλλά όχι ισομερώς) στον εργοδότη, τον εργαζόμενο και τον κράτος.

 

2. Μπορεί να επιβληθεί μονομερώς από τον εργοδότη "τηλεργασία" για τους εργαζόμενους της επιχείρησης του;

Ναι. Με την από 11.3.2020 ΠΝΠ παρέχεται η δυνατότητα στους εργοδότες με δική τους (μονομερή) απόφαση να ορίσουν ότι θα εφαρμόζεται από κάποιους εργαζομένους τους το σύστημα της εξ αποστάσεως εργασίας. Αρχικά έως ‪την 10.4.2020. Η επιβολή του συγκεκριμένου μέτρου μοιάζει απλή-με μια πρώτη προσέγγιση. Σημαντικό όμως είναι να επισημάνουμε πως η ευθύνη του εργοδότη για την επέλευση εργατικού ατυχήματος δεν αίρεται στην περίπτωση της τηλεργασίας.
Στο πλαίσιο αυτό, αναγκαίο είναι να ληφθεί από μέρους του εργαζομένου δήλωσή του σχετικά με την ασφάλεια της εκτέλεσης της εργασίας του από το σπίτι (του). Ένα σχετικό έγγραφο "Δηλώσεων" θα πρέπει να υπογραφεί από τον εργαζόμενο και υποβληθεί στον εργοδότη.

 

3. Μπορεί ο εργοδότης να υποχρεώσει τον εργαζόμενο να λάβει την κανονική του άδεια ή να τον θέσει (υποχρεωτικά) σε άδεια άνευ αποδοχών;

Όχι. Δεν προβλέπεται η συγκεκριμένη δυνατότητα στο ελληνικό δίκαιο.

 

4. Μπορεί ο εργαζόμενος αυτοβούλως να απουσιάσει από την εργασία του επειδή φοβάται ότι μπορεί να κολλήσει τον ιό;

Όχι. Ο εργαζόμενος δεν μπορεί να απουσιάσει αυτοβούλως από την εργασία του στην περίπτωση αυτή, καθώς η απουσία του θα θεωρηθεί αδικαιολόγητη. Ειδικές συνθήκες αξιολογούνται κατά περίπτωση.

 

5. Τι πρέπει να πράξει ο εργοδότης σε περίπτωση που κάποιος εργαζόμενος εμφανίζει τα συμπτώματα του κορονοϊού;

Εάν εμφανίσει ο εργαζόμενος (ή συνοικούντα, με αυτόν, πρόσωπα) συμπτώματα της ανωτέρω λοίμωξης-τα οποία, με βάση τις οδηγίες του ΕΟΔΥ, επιβάλλουν παραμονή στο σπίτι του. Στην περίπτωση που ο εργαζόμενος γνωστοποιήσει στον εργοδότη του τα συγκεκριμένα δεδομένα, ο εργοδότης υποχρεούται να αποδεχθεί την αποχή του από τα εργασιακά του καθήκοντα. Είναι, σε κάθε περίπτωση επιβεβλημένο, να μην τίθεται σε κίνδυνο η υγεία των εργαζομένων και των οικείων τους). Κατά τη διάρκεια της παραμονής του εργαζομένου στο σπίτι του (τουλάχιστον για 14 ημέρες) ο εργοδότης οφείλει να του καταβάλει τον πλήρη μισθό του. Η υποχρέωση καταβολής του μισθού δεν υφίσταται όταν η επιχείρηση έχει αναστείλει (συνολικά ή μερικά) τη δραστηριότητά της λόγω εντολής δημόσιας αρχής για την αντιμετώπιση της μετάδοσης του COVID-19. Να σημειωθεί πως σε περίπτωση που ο εργαζόμενος διαγνωστεί ότι νοσεί ή τεθεί σε καραντίνα θα ισχύουν, επιπρόσθετα, οι διατάξεις για την άδεια ασθενείας.

 

6. Τι πρέπει να κάνει ο εργοδότης για τις έγκυες εργαζόμενες; Για τους εργαζομένους που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες;

ΣτΕ (ΟΛ) 203/20 : ΦΑΡΜΑΚΕΙΑ - ΑΔΕΙΑ ΙΔΡΥΣΗΣ - Π.Δ 64/18 - ΣΥΝΤΑΓΜΑ

ΣτΕ (ΟΛ) 203/20 : ΦΑΡΜΑΚΕΙΑ - ΑΔΕΙΑ ΙΔΡΥΣΗΣ - Π.Δ 64/18 - ΣΥΝΤΑΓΜΑ. Με την υπό κρίση αίτηση ζητείται η ακύρωση του Π.Δ 64/18 για τις ρυθμίσεις του επαγγέλματος του φαρμακοποιού. Με τις επίμαχες ρυθμίσεις, άδειες ίδρυσης φαρμακείων χορηγούνται όχι μόνο σε φαρμακοποιούς, αλλά και σε φυσικά πρόσωπα που δεν έχουν την ιδιότητα του φαρμακοποιού - Απελευθέρωση επαγγέλματος - Εγγυήσεις και περιορισμοί του επίδικου Π.Δ που διασφαλίζουν τις επιταγές του Συντάγματος - Για κάθε φαρμακείο πρέπει να δηλώνεται ο υπεύθυνος φαρμακοποιός, οπότε και  η ευθύνη για την διάθεση των φαρμάκων στο κοινό παραμένει στο φαρμακοποιό. Περαιτέρω, όταν η άδεια ίδρυσης φαρμακείου δίδεται σε ιδιώτη που δεν έχει την ιδιότητα του φαρμακοποιού, μπορεί αυτός να το λειτουργήσει μόνο ως ΕΠΕ και ο  υπεύθυνος για τη λειτουργία του φαρμακείου φαρμακοποιός, δεν είναι απλός υπάλληλος του επενδυτή επιχειρηματία, αλλά κατέχει το 1/3 του εταιρικού κεφαλαίου της ΕΠΕ.  Υπό το ανωτέρω περιεχόμενο,  οι επίδικες ρυθμίσεις που αποβλέπουν στην εν μέρει απελευθέρωση του καθεστώτος αδειοδότησης των φαρμακείων, στο πλαίσιο ευρύτερων διαρθρωτικών αλλαγών για την οικονομική ανάπτυξη της Χώρας, δεν αντίκεινται στο Σύνταγμα. Τέλος οι επίμαχες ρυθμίσεις δεν αντίκεινται, ούτε στη ΣΛΕΕ, ούτε και στο ΧΘΔΕΕ. Αντίθετη μειοψηφία. Απορρίπτει την αίτηση ακύρωσης.

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ

ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ

ΑΡΙΘΜΟΣ 203/2020

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 5 Απριλίου 2019, με την εξής σύνθεση: Αικ. Σακελλαροπούλου, Πρόεδρος, Ι. Γράβαρης, Αντιπρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας, Δ. Αλεξανδρής, Γ. Ποταμιάς, Ε. Νίκα, Π. Καρλή, Μ. Παπαδοπούλου, Δ. Κυριλλόπουλος, Α. Καλογεροπούλου, Β. Ραφτοπούλου, Δ. Μακρής, Τ. Κόμβου, Π. Μπραΐμη, Α.-Μ. Παπαδημητρίου, Β. Κίντζιου, Ε. Παπαδημητρίου, Κ. Νικολάου, Ο. Παπαδοπούλου, Κ. Κονιδιτσιώτου, Α. Γαλενιανού-Χαλκιαδάκη, Α. Μίντζια, Ι. Σπερελάκης, Χρ. Σιταρά, Μ. Τριπολιτσιώτη, Α. Σδράκα, Χρ. Λιάκουρας, Ν. Σκαρβέλης, Σύμβουλοι, Στ. Κτιστάκη, Δ. Βασιλειάδης, Στ. Λαμπροπούλου, Πάρεδροι. Από τους ανωτέρω οι Σύμβουλοι Π. Μπραΐμη και Β. Κίντζιου καθώς και η Πάρεδρος Στ. Λαμπροπούλου, μετέχουν ως αναπληρωματικά μέλη, σύμφωνα με το άρθρο 26 παρ. 2 του ν. 3719/2008. Γραμματέας η Ελ. Γκίκα.

Για να δικάσει την από 31ης Αυγούστου 2018 αίτηση:

του ν.π.δ.δ. με την επωνυμία «...», που εδρεύει στην Αθήνα (...), ο οποίος παρέστη με τους δικηγόρους: 1) ΗΔ και 2) ΑΠ, που τους διόρισε με πληρεξούσιο, 

κατά του Υπουργού Υγείας, ο οποίος παρέστη με τον ΔΑ, Νομικό Σύμβουλο του Κράτους.

Η πιο πάνω αίτηση εισάγεται στην Ολομέλεια του Δικαστηρίου, κατόπιν της από 12ης Νοεμβρίου 2018 πράξης της Προέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας, λόγω της σπουδαιότητάς της, σύμφωνα με τα άρθρα 14 παρ. 2 εδ. α΄ και γ΄, 20 και 21 του π.δ. 18/1989.

Με την αίτηση αυτή ο αιτών Σύλλογος επιδιώκει να ακυρωθεί το υπ' αριθμ. 64/2018 προεδρικό διάταγμα με θέμα «Ρυθμίσεις επαγγέλματος φαρμακοποιού – Ίδρυση φαρμακείου» (ΦΕΚ Α΄ 124/11.7.2018) και κάθε άλλη σχετική πράξη ή παράλειψη της Διοικήσεως.

Η εκδίκαση άρχισε με την ανάγνωση της εκθέσεως της εισηγήτριας, Συμβούλου Ο. Παπαδοπούλου.

Κατόπιν το δικαστήριο άκουσε τους πληρεξουσίους του αιτούντος Συλλόγου, οι οποίοι ανέπτυξαν και προφορικά τους προβαλλόμενους λόγους ακυρώσεως και ζήτησαν να γίνει δεκτή η αίτηση και τον αντιπρόσωπο του Υπουργού, ο οποίος ζήτησε την απόρριψή της.

Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη σε αίθουσα του δικαστηρίου κ α ι

Αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα

Σκέφθηκε κατά τον Νόμο

1. Επειδή, λόγω κωλύματος, κατά την έννοια του άρθρου 26 του ν. 3719/2008 (Α΄ 241) του Συμβούλου Δ. Μακρή, τακτικού μέλους της σύνθεσης που δίκασε την υπόθεση, έλαβε μέρος αντ’ αυτού στη διάσκεψη [15.4.2019 και 24.5.2019] η Σύμβουλος Π. Μπραΐμη, η οποία είχε ορισθεί ως αναπληρωματικό μέλος (βλ. Το ../2019 πρακτικό διασκέψεως).

2. Επειδή, για την άσκηση της υπό κρίση αίτησης δεν απαιτείται, κατά νόμον (άρθρο 28 παρ. 4 του ν. 2579/1998, Α΄ 31), η καταβολή παραβόλου (ΣτΕ 1804/2017 Ολομ).

3. Επειδή, με την αίτηση αυτή ζητείται η ακύρωση του προεδρικού διατάγματος 64/2018 (Α΄ 124/11.7.2018), με τον τίτλο “Ρυθμίσεις επαγγέλματος φαρμακοποιού-Ίδρυση φαρμακείου”, το οποίο εκδόθηκε δυνάμει του άρθρου 64 παρ. 1 περίπτωση (α) του ν. 4509/2017 (Α΄ 201) [βλ. κατωτέρω].

4. Επειδή, η υπόθεση εισάγεται προς συζήτηση ενώπιον της Ολομελείας του Συμβουλίου της Επικρατείας, με την από 12.11.2018 πράξη της Προέδρου του Δικαστηρίου, λόγω σπουδαιότητας, κατά το άρθρο 14 παρ. 2 του π.δ. 18/1989 (Α΄ 8).

5. Επειδή, ο αιτών Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος [ΠΦΣ], ο οποίος συνεστήθη με το άρθρο 50 του ν. 3601/1928 (Α΄ 119) [βλ. και το άρθρο 46 του ν. 5607/1932 (Α΄ 300)], αποτελεί νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, στους σκοπούς του οποίου περιλαμβάνεται η εποπτεία για την πιστή εφαρμογή “της εκάστοτε ισχυούσης φαρμακευτικής νομοθεσίας”, ο καθορισμός “των εθίμων του επαγγέλματος” και η κατάρτιση κώδικα δεοντολογίας (βλ. άρθρα 51 και 52 του ν. 3601/1928, όπως ισχύουν). Ισχυρίζεται δε ότι από τις ρυθμίσεις του προσβαλλόμενου δ/τος, με τις οποίες, κατ’ απόκλιση από την προϊσχύουσα νομοθεσία, επιτρέπεται πλέον η χορήγηση άδειας ίδρυσης και λειτουργίας φαρμακείου και σε φυσικά πρόσωπα που δεν έχουν άδεια άσκησης του επαγγέλματος του φαρμακοποιού, θίγεται η ανεξαρτησία και το επιστημονικό κύρος των φαρμακοποιών και η αποστολή των φαρμακείων, προς βλάβη όχι μόνο των επαγγελματικών συμφερόντων των μελών του, αλλά και της δημόσιας υγείας. Ενόψει του καταστατικού σκοπού του Συλλόγου και των ανωτέρω ισχυρισμών, η αίτηση ασκείται με έννομο συμφέρον (πρβλ. ΣτΕ 1804/2017 Ολομ, 228/2014 Ολομ, 315/2018 επτ, 1973/2013).

6. Επειδή, η υπό κρίση αίτηση, η οποία κατατέθηκε στο Δικαστήριο την 31.8.2018, ασκείται εμπροθέσμως.