Έννοια ανωτέρας βίας στο πλαίσιο της ανακοπής ερημοδικίας. Καθυστέρηση προσέλευσης του πληρεξουσίου δικηγόρου στο ακροατήριο. Αοριστία λόγου ανακοπής ερημοδικίας. Δεν εκτίθεται πότε πληροφορήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του και υπό ποιες συνθήκες ότι αυτός θα καθυστερήσει να προσέλθει στο δικαστήριο αλλά και για ποιαν αιτία, ώστε να μπορεί το δικαστήριο να κρίνει αν ο ανακόπτων, λόγω και του γεγονότος ότι δεν γνωρίζει την ελληνική γλώσσα, είχε τον χρόνο να επιμεληθεί προκειμένου να συνεπικουρείται από άλλο πρόσωπο, που θα είχε τη δυνατότητα να τον εκπροσωπήσει. Πρόκληση σοβαρού τραυματισμού οδηγού δίκυκλης μοτοσικλέτας σε αυτοκινητικό ατύχημα αποκλειστικής υπαιτιότητας του οδηγού του ζημιογόνου αυτοκινήτου. Υπερβολική ταχύτητα. Οδηγός ανήλικος στερούμενος της απαιτούμενης άδειας ικανότητας οδήγησης. Λειτουργία απαλλακτικής ρήτρας υπέρ του ασφαλιστή. Ο ασφαλιστής δεν απαλλάσσεται από την ευθύνη προς αποζημίωση του ζημιωθέντος τρίτου, αλλά έχει το δικαίωμα να εναγάγει τον ασφαλισμένο για να αξιώσει από αυτόν είτε με αυτοτελή είτε με παρεμπίπτουσα αγωγή την αποζημίωση που κατέβαλε ή θα καταβάλει στον τρίτο. Παθητικά υποκείμενα του εν λόγω δικαιώματος αναγωγής του ασφαλιστή είναι ο οδηγός του ζημιογόνου αυτοκινήτου, ο αντισυμβαλλόμενος και ο ασφαλισμένος. Ευθύνη ιδιοκτήτη αυτοκινήτου. «Αυτογνώμων κατάληψη»: απαιτείται γνώση από την πλευρά του δράστη αλλά χωρίς τη γνώση και θέληση του κυρίου ή του προσώπου που δικαιούται να χρησιμοποιεί το αυτοκίνητο. Εν προκειμένω κρίθηκε ότι κατά τον χρόνο πρόκλησης του ατυχήματος κάτοχος του ζημιογόνου αυτοκινήτου δεν ήταν η ιδιοκτήτρια εταιρία, αλλά ο οδηγός του ο οποίος το είχε καταλάβει αυτογνωμόνως. Προσδιορισμός εξόδων νοσηλείας και αποκατάστασης του τραυματισθέντος οδηγού της μοτοσικλέτας, ενάγοντος. Απώλεια εισοδημάτων εκ της εργασίας του ενάγοντος. Κονδύλιο για την καταστροφή της μοτοσικλέτας.
Αριθμός απόφασης 67/2017
ΜΕΛΕΤΗΣΕ ΤΗ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ
ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
I. Φέρονται προς συζήτηση ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου
α) Η από 22-7-2014 (αρ. εκθ. κατ 2/2014) ανακοπή ερημοδικίας, με την οποία ο ανακόπτων Ρ. Β. ζητεί την εξαφάνιση της υπ' αριθμ 438/2013 απόφασης του Δικαστηρίου τούτου, με την οποία απορρίφθηκε η από 31-3-2009 (αρ. εκθ. κατ.39/2009) έφεση του ως ανυποστήρικτη λόγω της ερημοδικίας του.
β) Η από 18-9-2009 (αρ. πραξ. κατ. 101/2009) έφεση του Δ. Π., πρώτου εναγόμενου με την από 15-5-2005 (αρ. πραξ. κατ. 166/2005) κύρια αγωγή που άσκησε ο Ρ. Β. και συνάμα εναγόμενου με την από 17-11-2005 (αρ. πραξ. κατ. 271/2005) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε η ανώνυμη ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία «Συνεταιριστική Α.Ε.Ε.Γ.Α.» και με την από 23-1-2006 (αρ. πραξ. κατ. 13/2006) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε η ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία «Γ. Π. Πτηνοτροφικές Επιχειρήσεις - Ζωοτροφές -Αγροτικά Προϊόντα Ανώνυμος Εταιρία», που επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 30-5-2016 (αρ. πραξ. κατ. 40/2016) κλήση,
γ) Η από 18-9-2009 (αρ. πραξ. Κατ. 102/2009) έφεση της ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία «Γ. Π. Πτηνοτροφικές Επιχειρήσεις - Ζωοτροφές - Αγροτικά Προϊόντα Ανώνυμος Εταιρία», δεύτερης εναγομένης με την από 15-5-2005 ( αρ. πραξ. κατ. 166/2005) κύρια αγωγή που άσκησε ο Ρ. Β., εναγόμενης με την από 17-11-2005 (αρ. πραξ. κατ. 271/2005) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε η ανώνυμη ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία «Συνεταιριστική Α.Ε.Ε.Γ.Α.», αλλά και παρεμπίπτοντος ενάγουσα με την από 23-1-2006 (αρ. πραξ. κατ. 13/2006) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε σε βάρος του Δ. Π., που επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 30-5-2016 (αρ. πραξ. κατ. 41/2016) κλήση.
δ) Η από 9-9-2009 (αρ. πραξ. κατ. 95/2009) έφεση της ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία «Συνεταιριστική ΑΕΕΓΑ», τρίτης εναγομένης με την από 15-5-2005 (αρ. πραξ. Κατ. 166/2005) κύρια αγωγή που άσκησε ο Ρ. Β. αλλά και παρεμπιπτόντως ενάγουσα με την από 17-11-2005 (αρ. πραξ. Κατ. 271/2005) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε σε βάρος του Δ. Π. και της ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία «Γ. Π. Πτηνοτροφικές επιχειρήσεις Ζωοτροφές Αγροτικά Προϊόντα Ανώνυμος Εταιρία», που επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 30-6-2016 (αρ. πραξ. Κατ. 51/2016) κλήση.
Τα ως άνω δικόγραφα φέρονται προς εκδίκαση ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου, μετά την έκδοση της υπ' αριθμ 438/2013 απόφασης του παρόντος Δικαστηρίου, με την οποία α) Απορρίφθηκε η από 31-3-2009 (αρ. εκθ. Κατ. 39/2009) έφεση του Ρ. Β. ως ανυποστήρικτη, λόγω της ερημοδικίας αυτού β) Κηρύχθηκε απαράδεκτη η συζήτηση των από 18-9-2009 (αρ. πραξ. Κατ. 101/2009), 18-9-2009 (αρ. πραξ. Κατ. 102/2009) και 9-9-2009 (αρ. πραξ. Κατ. 95/2009) εφέσεων ως προς τον εφεσίβλητο Ρ. Β., καθώς οι παριστάμενοι εκκαλούντες δεν προσκόμισαν αντίγραφο των προτάσεων που είχε καταθέσει ο ως άνω απολιπόμενος εφεσίβλητος στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο γ) Aναβλήθηκε η συζήτηση των ως άνω εφέσεων ως προς τους κατ’ αντιμωλία δικαζόμενους διαδίκους, προς το σκοπό της ενιαίας διεξαγωγής της κατ' έφεση δίκης και ως προς τον απολιπόμενο εφεσίβλητο, για την ασφαλέστερη και καλύτερη διάγνωση της διαφοράς και προς αποφυγή έκδοσης αντιφατικών αποφάσεων.
I. Φέρονται προς συζήτηση ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου
α) Η από 22-7-2014 (αρ. εκθ. κατ 2/2014) ανακοπή ερημοδικίας, με την οποία ο ανακόπτων Ρ. Β. ζητεί την εξαφάνιση της υπ' αριθμ 438/2013 απόφασης του Δικαστηρίου τούτου, με την οποία απορρίφθηκε η από 31-3-2009 (αρ. εκθ. κατ.39/2009) έφεση του ως ανυποστήρικτη λόγω της ερημοδικίας του.
β) Η από 18-9-2009 (αρ. πραξ. κατ. 101/2009) έφεση του Δ. Π., πρώτου εναγόμενου με την από 15-5-2005 (αρ. πραξ. κατ. 166/2005) κύρια αγωγή που άσκησε ο Ρ. Β. και συνάμα εναγόμενου με την από 17-11-2005 (αρ. πραξ. κατ. 271/2005) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε η ανώνυμη ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία «Συνεταιριστική Α.Ε.Ε.Γ.Α.» και με την από 23-1-2006 (αρ. πραξ. κατ. 13/2006) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε η ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία «Γ. Π. Πτηνοτροφικές Επιχειρήσεις - Ζωοτροφές -Αγροτικά Προϊόντα Ανώνυμος Εταιρία», που επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 30-5-2016 (αρ. πραξ. κατ. 40/2016) κλήση,
γ) Η από 18-9-2009 (αρ. πραξ. Κατ. 102/2009) έφεση της ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία «Γ. Π. Πτηνοτροφικές Επιχειρήσεις - Ζωοτροφές - Αγροτικά Προϊόντα Ανώνυμος Εταιρία», δεύτερης εναγομένης με την από 15-5-2005 ( αρ. πραξ. κατ. 166/2005) κύρια αγωγή που άσκησε ο Ρ. Β., εναγόμενης με την από 17-11-2005 (αρ. πραξ. κατ. 271/2005) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε η ανώνυμη ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία «Συνεταιριστική Α.Ε.Ε.Γ.Α.», αλλά και παρεμπίπτοντος ενάγουσα με την από 23-1-2006 (αρ. πραξ. κατ. 13/2006) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε σε βάρος του Δ. Π., που επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 30-5-2016 (αρ. πραξ. κατ. 41/2016) κλήση.
δ) Η από 9-9-2009 (αρ. πραξ. κατ. 95/2009) έφεση της ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία «Συνεταιριστική ΑΕΕΓΑ», τρίτης εναγομένης με την από 15-5-2005 (αρ. πραξ. Κατ. 166/2005) κύρια αγωγή που άσκησε ο Ρ. Β. αλλά και παρεμπιπτόντως ενάγουσα με την από 17-11-2005 (αρ. πραξ. Κατ. 271/2005) παρεμπίπτουσα αγωγή που άσκησε σε βάρος του Δ. Π. και της ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία «Γ. Π. Πτηνοτροφικές επιχειρήσεις Ζωοτροφές Αγροτικά Προϊόντα Ανώνυμος Εταιρία», που επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 30-6-2016 (αρ. πραξ. Κατ. 51/2016) κλήση.
Τα ως άνω δικόγραφα φέρονται προς εκδίκαση ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου, μετά την έκδοση της υπ' αριθμ 438/2013 απόφασης του παρόντος Δικαστηρίου, με την οποία α) Απορρίφθηκε η από 31-3-2009 (αρ. εκθ. Κατ. 39/2009) έφεση του Ρ. Β. ως ανυποστήρικτη, λόγω της ερημοδικίας αυτού β) Κηρύχθηκε απαράδεκτη η συζήτηση των από 18-9-2009 (αρ. πραξ. Κατ. 101/2009), 18-9-2009 (αρ. πραξ. Κατ. 102/2009) και 9-9-2009 (αρ. πραξ. Κατ. 95/2009) εφέσεων ως προς τον εφεσίβλητο Ρ. Β., καθώς οι παριστάμενοι εκκαλούντες δεν προσκόμισαν αντίγραφο των προτάσεων που είχε καταθέσει ο ως άνω απολιπόμενος εφεσίβλητος στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο γ) Aναβλήθηκε η συζήτηση των ως άνω εφέσεων ως προς τους κατ’ αντιμωλία δικαζόμενους διαδίκους, προς το σκοπό της ενιαίας διεξαγωγής της κατ' έφεση δίκης και ως προς τον απολιπόμενο εφεσίβλητο, για την ασφαλέστερη και καλύτερη διάγνωση της διαφοράς και προς αποφυγή έκδοσης αντιφατικών αποφάσεων.
Η υπό κρίση ανακοπή ερημοδικίας ασκήθηκε εμπρόθεσμα, προ πάσης επιδόσεως, και νομότυπα (άρθρα 501 παρ 1, 502 παρ 1, 503 παρ 2 και 3 ΚΠολΔ), περιέχει όλα τα στοιχεία που ορίζουν τα άρθρα 118-120 ΚΠολΔ (505 παρ. 1 ΚΠολΔ) και, όπως αποδεικνύεται από το υπ' αριθμ. 46573/22-7-2014 γραμμάτιο του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, ο ανακόπτων προκατέβαλε το παράβολο ερημοδικίας ποσού 290 ευρώ, που καθορίσθηκε με την ανακοπτόμενη απόφαση (505 παρ 2 ΚΠολΔ).
Επομένως, πρέπει, να γίνει τυπικά δεκτή και να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς τη νομική και ουσιαστική βασιμότητα του τρίτου και τέταρτου των λόγων της, αφού ο ανακόπτων παραιτήθηκε nομότυπα κατ’ άρθρα 294 και 297 ΚΠολΔ από τους πρώτο και δεύτερο των λόγων αυτής, με το από 20-5-2016 δικόγραφο παραίτησης, που κατατέθηκε στη Γραμματεία του παρόντος Δικαστηρίου (αρ. εκθ. Κατ. 2/20166) και επιδόθηκε προς τους καθ' ων (υπ' αριθμ. 9634Στ/27-5-2016 και 9635Στ/27…, προς τους πληρεξούσιους δικηγόρους των καθ’ ων). Επίσης, οι ως άνω υπό κρίση εφέσεις κατά της υπ’ αριθμ. 12/2009 οριστικής αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηλείας, η οποία εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων, κατά την ειδική διαδικασία του άρθρου 681 Α τουΚΠολΔ, ασκήθηκαν νομότυπα, με κατάθεση των σχετικών δικογράφων στη γραμματεία του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου (άρθρα 495 επ. και 511 επ. ΚΠολΔ) και εμπρόθεσμα κατ' άρθρο 518 παρ. 1, εδ. α' του ΚΠολΔ, ήτοι εντός της τριακονθήμερης προθεσμίας από την επίδοση της εκκαλουμένης αποφάσεως προς τους εναγόμενους - εκκαλούντες, που πραγματοποιήθηκε στις 22-7-2009, (υπ' αριθμ. 1362Β/22-7-2009, 1365Β/22-7-2009 εκθέσεις επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Ηλείας ... και υπ' αριθμ. 6866/22-7-2009 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας στο Πρωτοδικείο Αθηνών ..., που επικαλείται και προσκομίζει ο ενάγων και ήδη εφεσίβλητος Ρ. Β.). Παραδεκτά δε φέρονται στο Δικαστήριο αυτό, που είναι αρμόδιο για την εκδίκαση τους (άρθρο 19 ΚΠολΔ, όπως αυτό ίσχυε μέχρι την αντικατάσταση του με το άρθρο 4 παρ. 2 ν. 3994/2011), και επομένως πρέπει να γίνουν τυπικά δεκτές και να εξετασθούν, κατά το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων τους, με την ίδια ως άνω ειδική διαδικασία κατά την οποία εκδόθηκε και η εκκαλουμένη απόφαση (άρθρα 524 παρ. 1, 532, 533 παρ. 1 ΚΠολΔ), και κατά το μέρος που μεταβιβάζεται με αυτές η υπόθεση στο παρόν δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, συνεκδικαζόμενες μεταξύ τους, αλλά και με την από 22-7-2014 (αρ. εκθ. κατ. 2/2014) ανακοπή ερημοδικίας, λόγω της πρόδηλης συνάφειας τους, καθώς με τον τρόπο αυτό, διευκολύνεται και επιταχύνεται η διεξαγωγή της δίκης και επέρχεται, παραλλήλως, μείωση των εξόδων (άρθρα 524 και 240 του ΚΠολΔ). Ταυτόχρονα πρέπει να ερευνηθεί το βάσιμο των λόγων και της από 17.11.2016 αντέφεσης, που άσκησε παραδεκτά με τις κατατεθείσες πριν την έναρξη της συζήτησης προτάσεις του (άρθρ. 523, 674 παρ. 1 και 681 Α ΚΠολΔ), ο ενάγων με την κύρια αγωγή και εφεσίβλητος με τις ανωτέρω εκτιθέμενες εφέσεις Ρ. Β., οι οποίες (εφέσεις και αντέφεση) πρέπει επίσης να συνεκδικαστούν, λόγω τη μεταξύ τους συνάφειας (άρθρ. 31, 246 και 591 ΚΠολΔ).
II. Ανακοπή κατά απόφασης που έχει εκδοθεί ερήμην επιτρέπεται να ασκήσει ο διάδικος που δικάστηκε ερήμην, αν δεν κλητεύθηκε καθόλου ή νόμιμα ή εμπρόθεσμα ή αν συντρέχει λόγος ανώτερης βίας (άρθρο 501 ΚΠολΔ). Στην έννοια της ανώτερης βίας, που συμπίπτει με εκείνη του άρθρου 152 ΚΠολΔ, περιλαμβάνεται οποιοδήποτε ανυπαίτιο γεγονός, εντελώς εξαιρετικής φύσεως, το οποίο δεν αναμενόταν, ούτε ήταν δυνατόν να προληφθεί ή να αποτραπεί από τον διάδικο, ούτε με μέτρα άκρας επιμέλειας και σύνεσης, ανεξάρτητα αν το γεγονός είναι εσωτερικό ή όχι (ΟλΑΠ 29/1992, AΠ 219/2016, AΠ 67/2015, όλες δημ. στην ΤΝΠ «ΝΟΜΟΣ»). Αν η ανακοπή ασκήθηκε εμπρόθεσμα και σύμφωνα με τις νόμιμες διατυπώσεις (άρθρα 503 § 1 και 505 § 1 ΚΠολΔ) και αν πιθανολογείται ότι είναι βάσιμος ο λόγος που προτάθηκε, τότε το δικαστήριο εξαφανίζει την ερήμην απόφαση που ανακόπηκε και τις πράξεις που ενεργήθηκαν μετά την απόφαση αυτή και διατάσσει να επιστραφεί το παράβολο (άρθρο 505 § 2 ΚΠολΔ) και αμέσως προχωρεί στην εξέταση της διαφοράς, αφού οι διάδικοι επανέρχονται στην κατάσταση που υπήρχε πριν από την απόφαση που εξαφανίστηκε. Αλλιώς, αν δηλαδή η ανακοπή δεν ασκήθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα, ή αν δεν πιθανολογείται η βασιμότητα του λόγου της, το δικαστήριο απορρίπτει την ανακοπή και διατάσσει να εισαχθεί το παράβολο στο δημόσιο ταμείο (άρθρο 509 ΚΠολΔ). Από τις διατάξεις αυτές και με στόχο την ταχύτητα στην απονομή της δικαιοσύνης, προκύπτει ότι το δικαστήριο αποφαίνεται για την ουσιαστική βασιμότητα του λόγου της ανακοπής ερημοδικίας αμέσως, με την ίδια απόφαση με την οποία θα κρίνει και το τυπικά παραδεκτό και τη νομική βασιμότητα της ανακοπής (Βαθρακοκοίλης, ΚΠολΔ, Ερμ Νομολ Ανάλυση, αρθρ 509 παρ 1), αρκούμενο σε πιθανολόγηση, για τη διαμόρφωση της οποίας δεν είναι υποχρεωμένο να διατάξει τη διεξαγωγή αποδείξεων (αρ 347 ΚΠολΔ) Το ελάττωμα της κλήτευσης ή η ύπαρξη του περιστατικού ανώτερης βίας, που προκάλεσαν την ερημοδικία του ανακόπτοντος, θα διαγνωστούν με βάση τα στοιχεία που επικαλούνται και προσκομίζουν προαποδεικτικά οι διάδικοι (ΕφΠειρ 35/2015, δημ στην ΤΝΠ «ΝΟΜΟΣ». ΕφΔωδ 6/2013, 182/2010. αδημ., 3/2007 ΝΟΜΟΣ, Ν.Νίκα τα ένδικα μέσα εκδ 2007 σελ. 106, Γ Διαμαντόπουλου, Η ανωτέρα βία ους λόγος ανακοπής ερημοδικίας, 1997, αρ IV 2 σελ. 159 επ. όπου λοιπές παραπομπές) Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 226§4 εδάφ. γ' και δ' του ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται και επί εφέσεως (άρθρο 498 παρ.2 εδ. τελευταίο ΚΠολΔ), αν η συζήτηση αναβληθεί, ο γραμματέας είναι υποχρεωμένος αμέσως μετά το τέλος της συνεδρίασης να μεταφέρει την υπόθεση στη σειρά των υποθέσεων που πρέπει να συζητηθούν κατά τη δικάσιμο που ορίσθηκε. Κλήση του διαδίκου για εμφάνιση στη δικάσιμο αυτή δεν χρειάζεται και η αναγραφή της υπόθεσης στο πινάκιο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων.
